Renée Merkestijn

De fysieke wereld is gebaseerd op wereldse overtuigingen en/of op spirituele overtuigingen. Overtuigingen bepalen altijd hoe jij het leven ervaart en vormgeeft. Wat betekent dat de mens alles wat hij gelooft, altijd maar weer bevestigd zal zien. Als je gelooft dat er niets is buiten de werelds fysieke ervaringen, zal je daar getuigen van zoeken en vinden. Als je gelooft dat er meer is, zal je daar getuigen van zoeken en vinden.

Het is daarom bijna onmogelijk om een werelds geöriënteerd mens van het bestaan van iets anders dan het fysieke bestaan te overtuigen. Die zoekt alleen fysieke bewijzen, zo zal ook de wetenschap zich hierop focussen. Pas als een mens gaat zien dat het bestaan veel meer bevat dan het fysieke leven, zal hij het leven ook geleidelijk anders gaan ervaren. Vaak zullen alleen ervaringen die iemands rationele verstand te boven gaan, iemand wakker schudden. Een wonder, soms ook pijn.

De meeste mensen doorlopen een proces, van werelds leven naar spiritueel leven. Dat laatste sluit echter het wereldse niet uit, maar zal eerder een besef van zingeving geven, van iets groters waar je deel van uitmaakt. In het spirituele vind je antwoorden, niet in het fysieke, omdat het wereldse in wezen een beperking oplegt van je denken en je ervaringen. Wat je gelooft, dat zal je ervaren. Waar je voor openstaat, zal zich in je leven gaan ontplooien.

Sommige mensen lijken bijna allergisch te reageren op alles wat gelukkig maakt. Vrede moet worden verstoord met geweld. Wat mooi is, wordt kapot gemaakt. Wat vrij is moet worden beperkt. Als iemand iets meer heeft dan jij, moet je dat van die ander afnemen. Wie gelukkig is, moet worden aangevallen. Over leuke ervaringen moet worden geklaagd. Van mensen zien we alleen de slechte kanten, niet de goede.

Alle mensen hebben een positieve kant en een negatieve kant, maar bij sommigen overheerst het negatieve. Die laatste brengt destructie in de wereld, die zich vaak op anderen richt. Want als je zelf niet gelukkig wenst te leven, wil je blijkbaar ook niet dat anderen dat doen. En het zijn er een heleboel die zo reageren in de wereld.

Dit betekent eigenlijk dat veel mensen niet in staat zijn innerlijk geluk te vinden. En als je het innerlijk niet kan vinden, lukt dat uiterlijk gezien ook niet. Want manifestatie volgt je innerlijke staat. En mensen die ongelukkig zijn, gunnen vaak anderen hun geluk ook niet. Het is jaloezie volgend uit het onvermogen zelf geluk te vinden in het leven. Erger nog, zelfs als ze alles hebben wat die ander heeft, zijn ze innerlijk nog steeds ongelukkig en reageren dat af op anderen.

Als je als mens je richt op wat jou gelukkig kan maken, daar je tijd, energie en aandacht aan besteed, hoef je ook niet jaloers of destructief te zijn. Waarom zou je, als je weet dat je alles kan bereiken wat je maar wil, door op je innerlijk te richten? Vanuit een positieve innerlijke houding volgen vanzelf gedachten, gevoelens en daden die dit positieve ook in de uiterlijke vorm zullen vertalen.

Als mens hebben we vele mogelijkheden, eindeloos veel, maar we leren vaak maar een heel klein deeltje daarvan te gebruiken, ratio. We luisteren daarom niet meer naar wat onze intuïtie of gevoelens of dromen ons vertellen. Sterker nog, als die ons iets vertellen en we kunnen het niet rationeel verklaren, dan poetsen we dit weg.

Ratio is goed voor bijvoorbeeld routinematige, geautomatiseerde en technische processen, maar niet voor het gehele leven. Want ratio probeert steeds de opties te beperken en er eentje te kiezen, maakt daar een serietje van beperkte keuzes van. Als je dat met je hele leven doet, beperk je dus jouw opties in het leven, waarmee je depressief kan worden. Andersom, je kan ook jezelf met steeds beperken van opties veel te optimistisch maken, om uiteindelijk teleurgesteld te raken als het niet uitkomt. Het leven is nu eenmaal niet rationeel, dus de rationele gevolgtrekkingen kloppen eigenlijk nooit.

Ratio zoekt bewijzen voor dingen die veel groter zijn dan hijzelf, wat dan meestal leidt tot beperkt en angstig leven, sluit het gebruik van je andere vermogens in wezen uit. Je ziet jezelf zo als kleiner dan je bent. Niet voor niets is ook de kijk op onze wereld pessimistisch geworden, want ratio leidt ons altijd in een soort sluis, of alles gaat goed of alles gaat slecht, het laat geen andere mogelijkheden toe. Het leidt tot tunnelvisie. Ofwel, we ontkennen en beperken onze menselijke creativiteit.

In het dagelijks leven is het daarom belangrijk om AL je vermogens aan te spreken. Niet alleen ‘wat zegt mijn ratio’, maar ook wat zegt mijn intuïtie, mijn gevoel, wat voor ingevingen krijg ik bijvoorbeeld in mijn dromen. Want onze totale kennis is vele malen groter dan de beperkte kennis die ons ratio heeft. Met ratio beweeg je je eigenlijk op het niveau van het topje van de ijsberg en negeert de gehele ijsberg onder dat niveau.

We zitten in een periode van versnelling, ook wel shift genoemd. We creëren onze fysieke realiteit altijd op basis van onze innerlijke staat. Die innerlijke staat is de eigenlijke werkelijkheid, welke vervolgens fysiek wordt gemanifesteerd. We draaien het meestal om, we denken dat ons innerlijke staat bepaald wordt door de uiterlijke staat. We zien onszelf helaas niet als de creatieve wezens die we zijn, maar als afhankelijke wezens. Onze enige zorg is daarom niet zozeer de uiterlijke wereld proberen te wijzigen, maar eerst en vooral onze innerlijke werkelijkheid. De uiterlijke verandering volgt dan vanzelf. Je hoeft het alleen maar toe te staan, er in mee te gaan. 

De collectieve overtuiging dat de buitenwereld ons innerlijk bepaalt en afhankelijk maakt was zo sterk, dat we daarmee onze creatieve kracht blokkeerden. Veranderen was lange tijd moeilijk en stroperig, je ging zogezegd dwars tegen juist die overtuiging in. Je wil iets, doet je best, maar het gebeurt maar niet, omdat je op dieper niveau gelooft dat de buitenwereld jou bepaalt, al klopt dit niet. Je zet de rem op innerlijke verandering, omdat je voortdurend werkt op een oppervlakkiger wens- en fysiek niveau, dus met je eigen creatiekracht in gevecht gaat.

Door de versnelling vindt verandering vanuit onze diepste innerlijke staat sneller plaats, zowel de vredige als onvredige aspecten van onszelf tonen zich sneller. Probeer niet te vechten tegen de onvredige aspecten, probeer conflicten niet weg te wensen, maar kijk rustig naar wat ze zijn en waaruit ze voortkwamen. Onderzoek het oude overtuigingenstelsel dat onze vooruitgang blokkeerde. Het innerlijk creëert deze wereld, dus als ons innerlijk conflicten bevat, bevat ook de uiterlijke wereld conflicten. Als we op dieper niveau geloven innerlijk niet krachtig te zijn, wordt dat waar. Het heeft geen zin je krachtig voor proberen te doen als je je eigenlijk niet zo voelt, want manifestatie volgt je innerlijke staat.

Als we naar de innerlijke staat gaan, daarop focussen, komen we ook onze innerlijk conflicten tegen die we voortdurend manifesteren, angsten, oordelen, afhankelijkheid, onvrede. Dat gebeurt momenteel bij iedereen. Schrik niet als die oude patronen bovenkomen en in de wereld worden gemanifesteerd. Wees blij dat ze zichtbaar worden en zie ze als verwijzing naar iets wat in onszelf zit. Hier hebben we jarenlang naar geleefd, meestal onbewust. Nu kan je ze zien en daarmee veranderen.

Ga in deze versnelde tijd niet proberen ze via allerlei oude methoden van manifestatie van buitenaf dingen om te buigen, bijvoorbeeld dwingende affirmaties of wilskracht, want dan blijf je aan de oppervlakte en daarmee verandert de innerlijke staat niet, dus blijft het conflict bestaan. Ga ook niet zitten wachten tot de wereld verandert, want jij bent degene die de uiterlijke wereld verandert via je innerlijke staat. Luister naar wat je innerlijk zegt en volg die innerlijke, vredige weg altijd. Volg niet het innerlijk gewenste of aangeleerde, maar je ware innerlijk. Haal eerst de belemmeringen weg als je ze tegenkomt.

Als je wereldse problemen hebt, betekent dit dat je diepe overtuigingen herbergt die je nog altijd innerlijk ondermijnen. Kijk welke aangeleerde overtuigingen dit zijn, maak ze concreet, spreek ze uit en kijk waar ze uit voortkwamen, niet als wens of klacht, maar als nuchtere observatie. Ga er niet mee in gevecht, maar erken slechts dat ze verouderd zijn en jij altijd in staat bent je innerlijke staat te veranderen en daarmee ook de wereld. Ga uit van je innerlijke kracht. Het hele proces is alleen innerlijk, het uiterlijk gaat vanzelf en kent flow, want je innerlijk kan niet anders dan creëren vanuit het diepste innerlijk.

Je ziet in de buitenwereld wat werkelijk in jezelf zit, harmonie of conflict. Dus probeer altijd eerst innerlijke rust, vrede, harmonie te vinden, dan vind je die ook in de buitenwereld. Leef vanuit de overtuiging dat je jouw innerlijk op liefdevolle wijze kan veranderen, zonder stress of gedoe. Dat je jouw angstige overtuigingen kan loslaten. Laat het aan je diepe innerlijk over om dit vervolgens te gaan manifesteren, dat lijkt dan bijna als vanzelf te gaan. Je doet dingen niet meer omdat je iets per se wel of per se niet wilt, vanuit wilskracht en vaak met heftige emoties, maar doet bijna automatisch dat wat bij je past.

Manifestatie is niet een heftig wilskrachtig of emotioneel proces, maar vindt plaats vanuit innerlijke rust en flow, bijna zonder dat je het kan verklaren, want je diepste innerlijk bepaalt het, niet de jij van waaruit je meestal functioneert.

We koppelen onze waarneming meestal meteen aan benoemen. We nemen niet alles gewoon waar zoals het is, maar benoemen alles om ons heen. Daarmee is eigenlijk de volledige waarneming afgesloten. Dat niet alleen, door de naam die je geeft, koppel je het heden meteen aan het verleden of de toekomst, aan alles wat daarmee samenhangt. We noemen dat vaak een trigger, maar dat is een waarneming die je benoemt en daarmee koppelt aan iets anders. Je maakt het leven subjectief, er is geen eenvoudige observatie meer. Je verdwijnt daarmee vaak ook meteen in je hoofd, in je gedachten over die trigger. Om er bijvoorbeeld na een uur achter te komen, dat je helemaal ‘weg was’.

Je kan oefenen in het niet meer benoemen, om daarmee je waarneming open te houden en in het hier en nu te blijven. Dat kan in je gewone, dagelijkse bestaan. Je gaat bijvoorbeeld je huis opruimen. Je doet dat dan gewoon, zonder alles een naam te geven. Gewoon zijn met wat er allemaal is en gebeurt, dus ook zonder enig oordeel. Je doet het gewoon, stap voor stap, meer niet. Geen naam meer.  Zo blijf je in het hier en nu en blijf je ook uit piekeren over verleden of toekomst. En je zal merken dat het doodgewone leven prettige ervaringen brengt, juist omdat je in het hier en nu volledig aanwezig bent.

AI lijkt veel kennis te verschaffen aan de hand van je vragen. Maar AI beperkt zich volledig tot je vraag, meer niet, maakt er in zijn antwoord een logisch verhaal van. Pas als je zelf iets weet en vraagt hoe het daarmee zit in verband met dat verhaal, past hij het verhaal aan. En doet dat nog eens als je nog eens vragen stelt. En soms moet hij zijn volledig eerdere verhaal als incorrect verklaren en aanpassen. Ik ben zelfs rekenkundige fouten tegengekomen in relatie tot astrologie. Kortom, als je weinig weet van een onderwerp en niet doorvraagt, krijg je een incompleet beeld of zelfs een foutief beeld.

Dus het hele idee dat je met AI op al je vragen een volledig of correct antwoord krijgt is een illusie, want AI heeft in wezen dezelfde mankementen als een menselijk brein. Hij vertelt een verhaal en past dit pas aan na enig nadenken, dat nadenken moet echter van jou komen. Het hele idee dat AI al het werk en alle levensproblemen kan overnemen van de mens is daarmee een gevaarlijk idee. Zeker gezien de gemakzucht van de mens, nu al is gebleken nu er boeken en studies uitkomen die geheel door AI zijn geschreven en fouten bevatten. Erger nog, oorspronkelijke en unieke boeken worden vernietigd om te digitaliseren dus verdwijnen. Wie is dan nog in staat de oorspronkelijke bronnen van kennis te bereiken en zelf na te denken?

Ook is al gebleken dat AI makkelijk morele kwesties uit het oog verliest, al heeft men de systemen  zogenaamd zo geprogrammeerd dat dit niet zou kunnen. Dit bleek bij een experiment, waarbij AI iets moest uitzoeken en toen inbrak bij andere AI systemen, wat verboden was. Dus ook hier lijkt AI op de mens, die niet altijd even netjes is, kan stelen van anderen om zijn doelen te bereiken. En de vraag is nu, als de diefstal al wordt ontdekt en gerepareerd, is AI niet slim genoeg om dat voor ons te verbergen? Ik vermoed van wel.  Dus hebben we met een potentieel leugenachtig en corrupt systeem te maken, waar we allemaal voor vallen als we AI verheerlijken als alleswetend zoals we nu al vaak doen.

Ik ontken het gemak van AI niet, maar wijs hier op het risico van menselijke gemakzucht, waarmee we onze macht en kennis volledig uit handen geven aan een machine en er ten onrechte op vertrouwen. En wijs op het gevaar dat AI onze slechtste morele trekjes overgenomen heeft van ons, al beweert men graag van niet.

Wat we met zijn allen meemaken lijkt sprekend op de Val van het Romeinse Rijk. De Romeinen vielen niet in één klap; ze vervaagden langzaam. Onze onvrede en onrust is niet voor niets, want we voelen allemaal wel dat het mis dreigt te gaan. Na de bespreking van de parallellen tussen toen en nu, ga ik kort in op wat je kan doen om zowel met deze als de eventuele toekomst na een val kan doen.

Dit zijn de paralellen:

• Economische overbelasting: hoge belastingen, inflatie, groeiende staatsschuld en afhankelijkheid van buitenlandse goederen.

• Demografische veranderingen: dalende geboortecijfers bij de oorspronkelijke bevolking + massale immigratie en integratieproblemen.

• Militair overstretch: dure buitenlandse oorlogen en bases, terwijl de eigen grenzen onder druk staan.

• Politieke instabiliteit: corruptie, polarisatie, zwakke leiders en toenemend autoritarisme.

• Culturele/morale erosie: verlies van gedeelde waarden, hedonisme en afnemend burgerschap.

• Bureaucratische verstarring: een uitdijende, inefficiënte overheid die meer kost dan oplevert.

• Externe druk + interne verdeeldheid: migrantenstromen + stammenoorlogen (barbaren toen, geopolitieke rivalen + interne identiteitspolitiek nu).

Het Romeinse Rijk viel uit elkaar, werd lokaal en feodaal, herstelde langzaam door christendom, landbouw-innovatie en handel. Echt "goed" kwam het pas weer vanaf de 12e eeuw en vooral na 1500 met de moderne tijd. Het duurde ruim 500-700 jaar voordat West-Europa weer het niveau van Rome evenaarde of overtrof.

En dit kan je doen:

Dus wat is als het echt mis zou gaan het belangrijkste. Lokale en regionale samenwerking, waarbij landbouw (voedselvoorziening) en handel (ruilen wat we allemaal nodig hebben) voorop staan. Blijf vooral focussen op je culturele en morele waarden, probeer niet ten koste van anderen te leven. Al zou de Val uitindelijk niet plaatsvinden, dan zullen deze aspecten evengoed belangrijk zijn.

En vergeet vooral niet dat spiritualiteit belangrijk is in je leven, dat stelt je in elke tijd in staat om met iets hogers te verbinden en je ook op een liefdevolle manier met elkaar te verbinden. En daarmee beter om te gaan met alles wat het leven brengt.

Een probleem in de huidige wereld is dat we de geschiedenis niet meer kennen en alle strijd beoordelen op basis van het heden en dan ook nog eens vanuit emotie. Dan is het net alsof iemand ‘zomaar’ iets lelijks doet tegen een ander, ze vallen ‘zomaar’ een ander aan. Terwijl er juist in deze tijd zoveel informatie ter beschikking is over alle achtergronden. Alle strijd komt altijd voort uit het verleden, uit strijd om macht en om dingen die mensen niet kunnen loslaten of vergeven. Daarom is het goed te weten wat dat verleden is, wat de werkelijke pijn is.

Dus waarom zoeken mensen tegenwoordig zelf niet meer uit wat alle achtergronden zijn? Vertrouwen ze te veel op het nieuws en op social media? Hebben ze hun mening al gevormd en zoeken ze niet verder? Laten ze zich door hun omgeving beïnvloeden, door hun bubbel? Overheersen emoties het rationele? Hebben we de neiging om meteen partij te kiezen, de ene als dader en de ander als slachtoffer te zien? Reageren we vooral op emotionele input, op schuldverhalen en drama? Zijn we geneigd elk nieuws te bekijken vanuit vooropgezette meningen over goede en slechte mensen?

Het is waarschijnlijk een mix van al die genoemde redenen. Ik vermoed dat maar weinig mensen zich persoonlijk hebben verdiept in de geschiedenis van de strijd tussen Israël en de Arabische landen, de geschiedenis van de strijd tussen Rusland en het Westen, of de geschiedenis van de strijd tussen links en rechts. Ik vermoed dat de meeste mensen al voor zichzelf hebben bepaald wie goed is en wie slecht is, zonder zich in alle achtergronden te verdiepen.

Het is altijd heel verhelderend om de geschiedenis te bekijken, al doe je dat maar via AI om de hoofdlijnen te ontdekken. En dan niet alleen de recente geschiedenis, maar ga eeuwen terug als je kan.

Als je de geschiedenis kent, weet je dat mensen elkaar niet ‘zomaar’ aanvallen, maar vanuit eeuwenlange strijd om een leefgebied en om de macht. Als je de andere voorbeelden onderzoekt, zul je waarschijnlijk hetzelfde ontdekken. De wereld wordt gekenmerkt door strijd om macht. Alleen door ons spiritueel te richten en via die weg dat verleden los te laten en te vergeven, kan er iets veranderen. Alleen een spiritueel besef kan de wereld veranderen.

Lijden ontstaat als we datgene wat ons fysiek overkomt als een aanval op onze geest, op onze identiteit, zien, als het lijkt alsof we een offer brengen in ons leven. Dus ja, ieder mens, ook een HSP kan het gevoel hebben dat hij lijdt. Maar lijden is gebaseerd op een manier van denken. De wereld is op die manier van denken gebaseerd.

Veel HSPs vinden hun fysieke prikkelgevoeligheid, hun emotionele intensiteit, hun diepgaande manier van werken niet prettig. Ze hebben ook het idee dat andere mensen het beter hebben dan zij. Soms gepaard gaand met de gedachte dat een van de twee mensentypes beter is, zijzelf of de anderen. Dit soort vergelijkingen versterkt het idee van lijden in je geest.

We functioneren allemaal op een bepaalde manier en ieder mens leeft naar zijn vermogens. Op het moment dat je denkt niet naar je volle vermogen te leven in deze maatschappij, introduceer je lijden in je eigen geest. Daarom vinden veel HSPs het leven zo moeilijk, ze leven op hun eigen manier, maar denken tegelijk dat het niet goed genoeg is. Dan zoeken ze erkenning van hun HSP zijn in de maatschappij, maar in wezen ontkennen ze zichzelf en proberen erkenning via de buitenwereld te vinden. Of ze proberen juist weer te leven zoals anderen. Beiden manieren veroorzaken het idee van lijden.

In wezen is elke vergelijking die je doet een aanval, of een aanval op jezelf, of een aanval op de ander. Ware zelfkennis en vrede in jezelf ervaren, vind je alleen in totale acceptatie van wie je bent en van wie de ander is, zonder de ander te willen overtuigen van je identiteit. Ergens last van hebben is niet hetzelfde als lijden, lijden is je reactie op ergens last van hebben, een oordeel. Je bent wie je bent en dient daarmee te leven, daar is niets ergs aan, dat is wie je nu eenmaal bent. En ieder mens is goed zoals hij is.

Een HSP heeft gemiddeld genomen meer interesse in alles wat boven het alledaagse, materiële bestaan uitstijgt. Energetische zaken, new age, religie, meditatie, het hogere zelf, de ziel, leven aan de andere zijde, reïncarnatie, kaartlezen, healing, rituelen, reading. Dit heeft mede te maken met de hogere gevoeligheid voor alles wat er uiterlijk en innerlijk gebeurt. De HSP ervaart meer en stelt daarom vaker vragen over het leven en zoekt naar antwoorden. Soms ook omdat het dagelijkse leven zwaar is en ze willen weten waarom. Het is op dieper niveau een zoeken naar begrijpen van het leven en zingeving.

Het is handig daarbij onderscheid te maken tussen het horizontale en het vertikale aspect van je menszijn. Vertikaal is jouw verbinding met of het kennis zoeken over alles wat hoger is dan jijzelf bent op alledaags niveau, vaak ook aangeduid met hogere dimensies of hoger zelf of de bron.  Als je mediteert, probeer je bijvoorbeeld contact te maken met je hogere zelf of met de bron. Bij een healing kan je je richten op de ziel en haar hogere doelen. Dat vertikale is wat men spiritueel noemt, al wordt die term soms onterecht voor het horizontale vlak gebruikt als parapluterm voor niet alledaags of para-normaal. Dit vertikale aspect betekent dat jouw energieniveau hoger wordt, je harmonischer wordt, je ook meer begrijpt dan voorheen.

Er zijn ook methodes die meer op het horizontale vlak liggen. Als je kaarten leest over je wereldse toekomst, beweeg je je op het horizontale vlak, je wilt meer weten over je lichaam en omstandigheden. Idem als je via hypnose of reading wil weten hoe je praktisch in een vorig leven leefde. Hier maak je meer contact met je aardse zelf en blijft je energie zich op datzelfde aardse niveau bewegen. Je energieniveau is ongeveer hetzelfde als dat wat je onderzoekt, vaak doe je informatie alleen op op datzelfde niveau.

Er zijn natuurlijk ook veel vormen die zich op beide niveaus bewegen, zowel vertikaal als horizontaal. In het algemeen zal hierdoor je energie harmoniseren via de vertikale verbinding omdat die verbetering ook horizontaal doorwerkt. In wezen komt de levensstroom van iets groter dan ons lichamelijk zelf vandaan en wordt door uitwisseling tussen hoog en laag in stand gehouden. Dus healing op beide niveaus harmoniseert dan op zowel zielsniveau als fysiek niveau. Een ritueel op beide niveaus zal zowel hogere als alledaagse informatie brengen, op zielsniveau en fysiek niveau.

Niet voor niets wordt altijd aangeraden je altijd op het hogere af te stemmen. Dus ook als je bijvoorbeeld gaat kaartlezen, probeer dan altijd het vertikale aspect erin te betrekken. Vraag bijvoorbeeld eens wat je ziel zoekt en hoe dit in je leven praktisch kan uitwerken.

Over beide onderwerpen is héél veel te vertellen, maar ik beperk me even tot wat die twee kán verbinden.

Een entiteit kan op jouw energieveld aanhaken, heeft vaak een haakje ofwel psychische overeenkomst nodig. Dat is bij trauma vaak een bepaalde heftige emotie, zoals angst, woede, verdriet, eenzaamheid, haat. Dus als die emotie sterk speelt in jouw leven bij trauma, kan een entiteit vanuit die overeenkomst in je energieveld gaan hangen. Daarmee voeden ze zichzelf energetisch, of krijgen ze het idee dat ze zelf nog een fysiek leven leiden, omdat de overeenkomende emoties worden versterkt.

Door die verbinding kan het verwerken van trauma voor jou lastiger worden. Je hebt zogezegd pijn voor twee te verwerken. Pas na verwerking verdwijnt ook het haakje en dat is in principe ook het einde van de entiteit. Als je je trauma verwerkt, verdwijnt meestal ook de entiteit.

Maar soms heeft zo’n entiteit er geen zin in, of omdat de entiteit het eigen trauma niet kan of wil verwerken, of omdat het zichzelf via jouw energieveld in leven wil houden. Wat er dan kan gebeuren is dat je je na verwerking van trauma even stukken beter voelt, maar dan begint zo’n entiteit protesteren.  We ervaren dat vaak als een heftige terugval. In de reguliere psychologie denkt men meteen aan restanten van onverwerkte stukken, maar het kan soms ook een entiteit zijn die niet los komt, dus dan is een andere of gecombineerde aanpak nodig.

Omdat het vaak moeilijk te bepalen is wat er precies aan de hand is, een psychologische terugval, een entiteit of beiden, kan je als je denkt dat dit een rol speelt professionele hulp vragen op dit specifieke gebied. Je kan echter ook zelf dingen doen, om die entiteit kwijt te raken. Doe dit niet als je je trauma's niet hebt verwerkt of als je vreselijk bang wordt van het idee alleen al. Herinner je dat entiteiten aanhaken op emoties en die willen versterken. Een poging tot zelfhealing werkt dan eerder averechts. Zoek in zulke gevallen professionele hulp.

Zowel jijzelf als een eventuele professional dienen bij healing uit te gaan van iets dat hoger staat dan zowel jezelf als de eventuele entiteiten, zoals bijv. God, Engelen, Jezus, Buddha en ook in die positieve kracht te geloven. Dus denk niet dat een healer of jijzelf dit zelf kan doen via je puur menselijke vermogens. Healing komt altijd van iets hogers, iets groters dan de mens. En als je onbewust gelooft dat entiteiten wel eens sterker kunnen zijn dat het Allerhoogste, geef je entiteiten meer macht dan ze werkelijk hebben. 

Probeer bij 'wegsturen'  van entiteiten rustig te zitten of liggen, breng je energieveld tot rust en onderzoek dan waar ‘iets zit’. Het voelt soms als onrustige of heftige energie in een bepaald gedeelte van je veld, soms als een muur of andere weerstand, je kan er niet bij, je wordt weggestuurd. Vertel die entiteit hardop dat hij/zij niet meer welkom is en dat het tijd wordt om ‘naar het licht te gaan’, terwijl je hierbij spirituele hulp van bijv. Jezus vraagt. Stel je voor dat er ergens een deur opengaat met stralend licht en zeg dat ze daarnaar toe moeten gaan. Zie hoe ze begeleid worden door degene aan wie je hulp vroeg. 

Dit wegsturen kan soms eerst een heftige fysieke reactie geven, je kan gaan trillen of schokken of een gevoel van aanval ervaren, want soms willen ze niet weg of is de ontkoppeling van de energievelden lastig. Blijf volhouden. Zeg bijvoorbeeld dat jouw energieveld, jouw geest en jouw emoties helemaal van jouzelf zijn, dat ze daar niets meer te zoeken hebben en dat jij gesteund wordt door Jezus of een Engel of Buddha. 

Maar nogmaals, als je dit eng vindt of nog aan je trauma's werkt, en zeker als het wegsturen niet lukte, zoek dan professionele hulp. 

Je hebt als mens een bewust en een onbewust zelf. In goede tijden leven we vooral volgens dat bewuste zelf, meestal onze goedgekeurde gedragingen en rollen in de maatschappij. We kennen onszelf vaak niet op dieper niveau. Onder hoogspanning kan ons onbewuste zelf echter worden geactiveerd. Je reageert dan bijvoorbeeld extreem boos, gaat schelden of misschien zelfs letterlijk geweld gebruiken. Ofwel, je onbewuste woede komt boven. Die woede willen mensen niet onder ogen zien, dus ze ontkennen het en projecteren het.

Mensen die woedend gedrag vertonen zijn soms verbaasd over hun eigen reacties. “Ik was mezelf niet,” is dan wat ze zeggen. Eigenlijk zeggen ze, ik kende mezelf niet op dat diepere, onbewuste niveau. Je doet het daarmee af als zogenaamd niet deel van jezelf, dus ontkent je eigen woede, wil niet diepere zelfkennis opdoen. Je wil de woedeaanval dan liever als incident zien, niet als deel van jezelf. Je wil je oppervlakkige zelfbeeld zo handhaven, in je rol blijven. Dit is het ontkenningsmechanisme.

Weer anderen rechtvaardigen hun woede via projectie. Die zeggen bijvoorbeeld ze “Die andere mensen maken me woedend, dus ik moet wel woedend reageren en tegen die slechteriken optreden.” Je vindt zo eigenlijk een excuus, een manier om je slechte gedrag te vergoelijken via projectie van schuld, legt de woede elders. Het ligt dan zogenaamd aan, vul maar in (je ex, je baas, links, rechts, moslims, Joden, overheden, wappies). Wie of wat maakt niet meer uit. De onbewust woedende reacties worden zo gerechtvaardigd, je mag opeens op anderen schelden en ze aanvallen, je hoeft niet meer naar jezelf te kijken. Je weigert zelfkennis.

In onze onzekere tijden worden door angst allerlei onbewuste patronen geactiveerd. Je ziet momenteel de gekste dingen. Mensen die elkaar in tv-programma’s en in kranten verrot schelden, hun woedes projecteren, zelfs journalisten doen daaraan mee. Mensen die afschuwelijke dingen doen, maar lage straffen krijgen, want ze hadden het zo moeilijk, dus het vergoelijken van woede en van gebrekkige zelfkennis. Of juist extreem hoge straffen uitdelen, vaak ook weer uit eigen onbewuste woede op bepaalde groepen mensen, dus projectie.

Mensen vinden woede zo moeilijk dat ze deze het liefst ontkennen of projecteren op anderen. Maar daarmee neemt de kracht juist toe, worden de uitingen gevaarlijker. Die woede zit altijd in jezelf. Durf ernaar te kijken, durf je woede onder ogen te zien. Doe niet net alsof het er niet zit bij jou, doe niet net alsof het alleen bij anderen zit. We leven in een tijd waarin het onbewuste wordt getriggerd bij velen. Zie het als uitnodiging om meer zelfkennis op te doen. Woede op zich is niet gevaarlijk, vooral onderdrukte of geprojecteerde woede is dat. Want door gebrek aan zelfkennis, raak je zo ook de controle kwijt over jezelf.

Gustav Jung schreef een boek over wat in zijn tijd gebeurde en dat was precies wat er nu in onze tijd gebeurt. Boek heet The Undiscovered Self.

Mensen zijn onzeker en gaan denken in utopieën en dystopiëen. Dit is vooral emotioneel gedreven en goeddeels onbewust, dus het rationele denken wordt minder sterk. De meeste mensen kennen vooral hun sociaal aangepaste ego als zichzelf, maar velen hebben geen zelfkennis op dieper niveau. Hierdoor kunnen mensen met weinig zelfkennis maatschappelijk invloed krijgen, die normaalgesproken weinig invloed hebben, extreem noemen we dat tegenwoordig. De politiek raakt in slogans verzeild, dystopisch of utopisch. Veel mensen lopen daar dan weer achteraan, geleid door al die emoties. De groep mensen die rationeel denkt, wordt op een bepaald moment te klein om tegenwicht te bieden.

Een bijkomend probleem is, men gaat politiek gezien dan uitgaat van de statistisch gemiddeld mens. Zo’n gemiddeld mens bestaat niet, men kan een mens niet in een vastomlijnde beschrijving vatten, ieder mens is namelijk uniek. Maar politiek stuurt wel richting dat gemiddelde. Dit opent de weg naar autoritair bestuur, wat ego’s aantrekt als leiders, maar ook bestuurders die hun hele beleid afstemmen op een statistisch gemiddeld mens. De individuele mens met zijn werkelijke unieke aard verdwijnt uit beeld en wordt zo tekortgedaan. Alles wat afwijkt van gemiddeld mag niet meer bestaan.

Ik vond het heel herkenbaar. De les is eigenlijk, probeer niet in emoties en allerlei utopische en dystopische beelden verzeild te raken. Elk mens is uniek, niemand is gemiddeld, dus een utopisch of dystopisch wereldbeeld doet hier geen recht aan en opent de weg naar een autoritair geleide staat.

We leven in een wereld die altijd wel stof levert om boos om te worden en bijna iedereen lijkt tegenwoordig boos. We noemen het ook wel polarisatie.

Het helpt om te beseffen wat boosheid met je doet, wat het oplevert. Even op een rijtje:

• Je bent boos in je eigen hoofd en voelt je ongelukkig.
• Je hebt boze gesprekken met medestanders.
• Je hebt boze gesprekken met tegenstanders.
• Je kijkt via nieuws en media naar nog meer boze gesprekken.
• Je boosheid leidt tot stress, uitputting en depressie.
• Boosheid kan ook tot fysieke strijd leiden.

Boosheid op de wereld leidt alleen maar tot nog meer boosheid. Het levert niets positiefs op, helemaal niets. Dat is de beste reden om boosheid los te laten. Laat je dus niet verleiden mee te doen, hoezeer je ook getriggerd wordt naar je gevoel. Boosheid is een keuze. 

Als mensen zich ongelukkig voelen, geen toekomst meer voor zich zien, kunnen ze zich extreem gaan gedragen. Dat is een van de redenen. In Nederland zien velen, zeker de jongeren, nog weinig toekomst, of ze nu wel of niet in dit land geboren zijn.  De tijd dat als je maar hard genoeg studeerde en werkte je het als vanzelfsprekend goed kreeg is voorbij. Vele mensen denken eerder dat het slechter zal worden dan beter.

Dit pessimisme kan leiden tot allerlei vormen van extremisme. De NCTV noemt er een heleboel: rechts-extremisme, jihadisme, moslimextremisme, links-extremisme, anti-overheidsextremisme, etc. De beloftes van een betere toekomst worden niet meer waargemaakt, niet meer voor oude en niet voor nieuwe Nederlanders. Dat maakt wanhopig en boos.

Extremisme is vaak (niet altijd natuurlijk) een uiting van je ongelukkig en ongehoord voelen. Als die boze mensen vervolgens door overige Nederlanders alleen beschuldigd worden, wordt het probleem alleen maar groter. Dat beschuldigen zie je nu in de politiek en in de kranten. Er wordt niet naar extremisme gekeken als een mogelijke uiting van gemis aan toekomst, maar het extremisme zelf wordt als het probleem gezien. Politici willen gaan die mensen hard aanpakken, in plaats van naar ze te luisteren en het onderliggende probleem aan te pakken.

Je ziet ook dat mensen geneigd zijn soms de ene en soms de andere groep als het probleem te zien. De ene mens zal zeggen dat de rechts-extremisten het probleem zijn, de andere mens zal zeggen dat de moslimextremisten het probleem zijn. Maar daarmee kijken ze niet meer naar de problemen die we allemaal hebben in Nederland.

Op een of andere manier kunnen we niet meer zoals vroeger onze problemen oplossen. Maar we kunnen wel eens proberen de onderliggende oorzaken van extremisme te benoemen en die op te lossen: mensen willen graag een toekomst zien. Dus hoe ga je ieder mens in Nederland een toekomst bieden?

Wij leven meestal vanuit een dualiteit, we zien verschillen en hebben daar meteen een oordeel op. We willen de goede mensen belonen, de slechte mensen straffen, doen dat in ons hoofd en in de praktijk met onszelf en anderen. Gevolg van oordeel is dat je je afwisselend gelukkig en ongelukkig voelt, je geluk wordt afhankelijk van je oordeel. Je reageert alsof de wereld voortdurend verandert en jij je moet aanpassen aan die wereld. Je leeft daarmee reactief, geeft eigenlijk je autonomie uit handen, wat voortdurend stress geeft.

Hoewel de wereld vooral geregeerd wordt door dualiteitsdenken en -handelen, is het altijd mogelijk vanuit een besef van eenheid te leven. Je zal nog steeds alle verschillen zien, maar reageert daar niet oordelend op, bent niet continu bezig met jezelf en anderen te straffen en belonen. Je leeft niet meer reactief en gestrest, ook niet als de rest van de wereld dat wel doet. Je handhaaft jouw autonomie, waarmee meer rust in je geest en je leven komt. Het is een mogelijkheid die we als mens allemaal hebben, maar meestal vergeten zijn.

Veel spirituele literatuur verwijst hiernaar. Denk aan het verhaal van Adam en Eva. Toen deze het appeltje van Satan aten, verdween hun eenheidsdenken en werd toen dualiteitsdenken. Meteen oordeelden ze elkaar. Meteen dachten ze dat God hen strafte en uit het paradijs jaagde, maar ze deden het eigenlijk zelf door hun andere manier van denken. Het eenheidsdenken kent onvoorwaardelijke liefde, in dualiteitsdenken is liefde aan voorwaarden verbonden is, zelfs Gods liefde. Ze maakten zichzelf doodongelukkig en in wezen doen we dat als mens nog altijd precies zo.

Het komt erop neer dat je je oordeel in de zin van veroordeling opschort. Want juist alle ellende in de wereld komt uit veroordeling voort. Voeg die er dus niet aan toe in je denken en in je gedrag en laat je niet meezuigen in alle gedoe. De meeste mensen zitten gevangen in dualiteitsdenken, neem ze dat niet kwalijk, maar probeer er eerst zelf uit te komen. Hoe meer mensen dit gaan doen, hoe vrediger ons leven en daarmee de wereld kan worden. 

Alle mensen zijn uniek, dus er  is niets speciaals aan als je uniek bent.

We hebben de neiging om mensen om hun unieke capaciteiten op een voetstuk te zetten, ze als speciaal, als verheven boven anderen te zien. Hierdoor vinden we ook dat die speciale mensen meer rechten hebben dan andere mensen. We geven ze meer aandacht, meer geld, meer macht, alles.

In werkelijkheid is geen mens speciaal, is geen mens beter dan een ander, niemand verdient meer te krijgen dan welk ander mens dan ook.

In onze uniciteit zijn we allemaal gelijk. In speciaalheid eisen we helaas verschil in behandeling.

Ik hoorde eens iemand uitleggen dat er vier vormen van woede zijn, alleen herkennen we die niet allemaal als woede. De explosieve woede herkennen we wel, iemand die volledig uitbarst. De verborgen stille woede herkennen we soms ook nog wel, die is goed voelbaar en uit zich vaak in stiekeme, quasi onschuldige aanvallen of het negeren van de ander.

Zowel manipulatie als slachtofferschap zijn vormen van woede die we meestal niet als woede zien. Mensen zijn woedend dat andere mensen en de wereld niet doen wat zij willen, accepteren dat niet. Het slachtoffer gaat klagen, hoopt dat jij en de wereld  uit schuldgevoelens alles zullen gaan doen zoals hij het wil. Iemand die manipuleert is ook woedend op anderen en de wereld die maar niet doen wat hij wil, maar probeert op een omzichtige manier zijn zin te krijgen. 

Pas als je door deze maniertjes heen prikt, er niet in mee gaat, komt vaak de onderliggend woede opeens zonder maskers naar buiten, het krijgt een andere vorm. Het slachtoffer kan opeens exploderen, je negeren of steken onder water geven, stille woede, of eventueel manipuleren. De manipulator wordt explosief woedend als je hem doorziet, of gaat over tot stille woede tactieken, of doet alsof hij jouw slachtoffer is geworden.

Maar woede duidt meestal op onderliggende machteloosheid, het gaat niet zoals je wil en je weet geen creatieve oplossingen te bedenken, dus doe je dit: woedend worden en daar op een van die vier manieren uiting aan geven. Het ego vindt dat de anderen en zelfs de hele wereld niet voldoen aan zijn eisen en wensen en valt aan. Het ego zal een ander ego of de egowereld nooit of te nimmer accepteren, altijd als vijand zien, vandaar de woede.

Leer vooral ook je eigen vormen van woede kennen en pak die aan. Pas als je kan zien dat elk mens uniek is en ieder mens het anders doet dan jij en dit oké is, kan woede afnemen. Pas als je verschillen in alles niet veroordeeld, kan je zonder woede leven. Pas als je accepteert dat niet alles zal gaan zoals jij dit wenst, kan je zonder woede leven.

Veel HSPs worstelen met omgaan met het nieuws en met social media. Ze raken daar overprikkeld en gestrest van, meer dan de gemiddelde mens door hun kenmerken empathie en diepgaandheid. Tegelijk kan het ze ook eindeloos boeien, kunnen ze het niet loslaten. Rustzoekende en spanningszoekende reageren vaak ook allebei anders.

HSPs willen graag betrokken zijn bij de wereld en andere mensen, empathie. HSPs willen ook graag op de hoogte blijven, behoefte diepgaandheid. Maar als dit te veel voor ze wordt, verandert empathie in nare gevoelens en diepgaandheid in overvoerd raken. Dan raken ze overprikkeld en gestrest.

Als gevolg van die overprikkeling en stress ontstaat soms een alles of niets effect. De ene HSP keert zich volledig van media af, vaak de rustzoeker. De ander raakt juist overmatig betrokken, de spanningszoeker vaak. Voor beiden reik ik hier opties aan.

Vooral de rustzoekende HSPs kunnen besluiten helemaal zonder media te leven wegens de overmaat aan informatie en alle drama, wat op zich prima kan. Als het echt belangrijk is, hoor je het toch wel. Wel zou je hierdoor informatie kunnen missen die belangrijk is voor je dagelijkse leven, bijvoorbeeld verandering in wetten en regelingen en buurtplannen op privé en zakelijk gebied. Denk daarom eens aan bezoeken van websites van overheden, informatie in huis-aan-huis bladen en bladen op je werkgebied, selectief gebruik dus.

De spanningszoekende HSPs gaan soms zo met media aan de gang, dat het een hoofdrol gaat spelen. In wezen is dan een verslaving ontstaan, je vult een gemis op de verkeerde manier. Het geeft enerzijds een kick om veel te kunnen voelen en weten, maar daarna volgt altijd de terugslag. Je raakt in het patroon gevangen, kijken en beroerd voelen en toch maar weer kijken. Daar komt nog eens bij dat in media negativiteit overheerst en je die wegens je gevoeligheid overneemt, je voelt wat de wereld voelt. Zo’n verslaving kan zich uiten in woede, angst, depressie, machteloosheid. Ook hier is een van de stappen je informatiebronnen te beperken, selectief zijn Maar omdat het een verslaving is geworden, is er meer nodig.

Noteer eerst wat voor problemen je mediaverslaving geeft, woede, angst, niet aan leuke dingen toekomen bijvoorbeeld. Kijk dan welke behoeften je probeert te vervullen via je mediaverslaving. Zijn het empathie en betrokkenheid? Zorg dan dat je iets in je leven brengt dat je dit kan geven, zoals bijvoorbeeld het verenigingsleven. Mis je diepgaandheid, ervaar je een leegte of verveling? Probeer dan iets in je leven te vinden dat die behoefte vervult, bijvoorbeeld een studie.

Omdat mediaverslaving vaak met spanningszoeken te maken heeft, kan je ook eens kijken of je wat meer uitdagingen kan brengen in je leven, bijvoorbeeld je huis op en top maken of een marathon lopen, stel jezelf nieuwe doelen. 

Het Ego (liefde voor zelf) is de afgod die we gemaakt hebben om God (alomvattende liefde) te vervangen. Wat er dan gebeurt kan je beschrijven als van radiozender veranderen. Als je naar de ene zender luistert, kan je simpelweg de andere zender niet meer horen.

De radiozender Ego zendt zogezegd hardrock en strijdmarsen uit. Er wordt aandacht besteed aan conflicten en oorlogen, hongersnoden en economische tekorten. Adviesprogramma’s gaan over geld en macht verwerven, bevatten concurrentietips en bespreken alle dure dingen die je kan kopen. Er zijn heftige discussieprogramma’s, afgewisseld met reclame om je te activeren om steeds meer te willen hebben voor jezelf.

De radiozender God zendt zogezegd harmonische muziek uit, vrolijk tot rustig, klassiek, pop en meditatiemuziek. Er wordt aandacht besteed aan samenwerking en plezier, aan de natuur en aan creatieve bezigheden en spiritualiteit. Adviesprogramma’s helpen je meer geluk en rust in je leven te ervaren. Er zijn gezellige én diepgaande gesprekken. Reclame bevat tips over leuke en interessante bezigheden en waar je hulp en verbinding kan vinden als je dat nodig hebt.

Misschien kan je bij het lezen van de beschrijvingen al voelen wat het energetisch met je doet. Waar je vaak naar luistert, bepaalt jouw ervaringen. Het dagelijkse leven is in wezen een keuze in radiozender.

Probeer eens een dagje te doen alsof je alleen de radiozender God wil horen. Zodra je iets hoort van de Egozender, draai je deze vandaag gewoon eens weg.

Stel je ook eens voor als eigenaar van de zender, wat zou je vandaag de hele dag uit willen zenden? 

En merk na zo'n dagje eens op wat dit met je doet.

Als je in slachtoffer denken vastzit, is de stap naar daderschap snel gemaakt. Het slachtoffer voelt zich gerechtvaardigd zelf dader te worden en slachtoffers te maken.

Dat zie je maatschappelijk overal gebeuren. Mensen voelen zich slachtoffer of ze identificeren zich met slachtoffers. Terecht of onterecht maakt hierbij niet eens uit. Een mens die zich benadeeld voelt of zich met benadeelden vereenzelvigt, kan vervolgens dader worden. Van rol wisselen. Het slachtoffer wordt dader en zal een bepaald persoon, een groep personen of zelfs volkomen vreemden tot slachtoffer maken. Wat voorbeelden.

• Mensen die een geweer of auto pakken om anderen af te slachten omdat ze zich slachtoffer voelen van de wereld of het westen of wat ook. Het slachtoffer wordt dader en voelt zich hiertoe gerechtigd, zelfs onschuldigen mogen worden geslachtofferd.
• Vredige protesten veranderen in geweld waar anderen het slachtoffer van worden. De slachtoffers worden daders, vallen mensen aan, maken spullen kapot, werpen blokkades op om het leven van anderen, zelfs volkomen vreemden, lastig te maken. Ze voelen zich daartoe gerechtigd.
• Slachtoffers projecteren vaak hun politiek slachtoffer voelen niet alleen op politiek leiders maar op medeburgers, of die nu wel of niet achter die politiek staan. Ze vallen niet Poetin of Netanyahu aan, maar alle Russische en Israëlische mensen. Die worden allemaal benadeeld, aangevallen en buitengesloten en men voelt zich daartoe ook  gerechtigd.
• Een ander voorbeeld is eerwraak, een vader kan zich door het ‘losbandige’ gedrag van de dochter benadeeld voelen en vinden dat ze aangevallen mag worden, zelfs gedood. Hij voelt zich slachtoffer, wordt dader en maakt een slachtoffer.

Mensen die in slachtofferschap en daderschap geloven zullen regelmatig van positie wisselen, van slachtoffer naar dader en weer terug. Maar nooit eens in gesprek gaan met de mensen waar ze zich slachtoffer van voelen. Die ander zullen ze ook zeker nooit vergeven, of het verwijt nu terecht of onterecht was.

Pas als je stopt met dit dader en slachtoffer patroon, kan er vrede ontstaan in je dagelijkse leven en in de wereld. Want zolang mensen allemaal deze rolletjes blijven uitwisselen, blijft oorlog en strijd bestaan.

En het trieste is, energetisch gezien zullen mensen die in dit patroon geloven gelijkgezinden aantrekken en zich voortdurend op elkaar uitleven.

Dat wat we liefde noemen is een hoger niveau in ons bewustzijn. Wat we angst noemen is een lager niveau in ons bewustzijn, de ontkenning van liefde. Je kan als mens vanuit liefde functioneren of vanuit angst. Dat niveau bepaalt hoe je het leven ervaart, als liefdevol of als angstig. Dat niveau noem je dan jouw realiteit. Je daalt met angst eigenlijk af naar een lager bewustzijnsniveau.

Je kan als mens meteen merken waar je zit. Als je je rot gaat voelen op wat voor manier ook, boos, verdrietig, bang, eenzaam, oordeel en strijd ervaart, dan zit je op angstniveau, dan heb je eigenlijk je bewustzijn van liefde afgekeerd. Dit zal energetisch dezelfde soort ervaringen aantrekken, je komt andere boze, verdrietige, bange, oordelende, strijdende en eenzame mensen tegen, of hoort en ziet alleen maar de ellende in de wereld. In de wereld zijn namelijk heel veel mensen met elkaar in strijd, juist omdat ze zich op dat angstniveau bevinden.

Als je je op dat angstniveau bevindt, weet dan dat een hoger niveau van liefde op elk moment ter beschikking is, je kiest dan een andere realiteit. Je kan dat niveau bereiken door je aandacht dus je energie uit alles wat zich op dat angstniveau bevindt terug te trekken. Angst heeft een soort zuigende werking, dus kijk er heel bewust van weg en focus op liefdevolle en mooie dingen in het leven. Lees een mooi boek, ga in je tuin werken, luister naar mooie muziek. Eenmaal op dat niveau, trekt het steeds meer liefdevolle ervaringen aan, wordt het makkelijker.

Een van de valkuilen is, dat we het veranderen van ons bewustzijnsniveau van angst naar liefde als ontkenning van de realiteit zijn gaan zien. Op angstniveau is het angstige ook inderdaad je realiteit, daarom is er ook zoveel ellende op de wereld. Op dat lagere bewustzijnsniveau is ellende je realiteit. Daar bovenuit stijgen is geen ontkenning van realiteit, maar de keuze om op hoger bewustzijnsniveau te leven, een liefdevoller realiteit te kiezen. Dan trek je ook weer liefdevoller ervaringen aan, die je dan als vanzelf gaat uitbreiden. Dan wordt liefde je realiteit. 

Een andere valkuil is, dat je geen vertrouwen hebt dat die realiteit ook echt veranderen zal. Eigenlijk geloof je dat angst je weer in de greep zal krijgen, dat bijvoorbeeld andere mensen je vanuit angst weer zullen aanvallen. Dit is een angstgedachte en die trekt dus weer angstige ervaringen aan die je angsten bewijzen, dan zit je hier dus zelf weer op angstniveau. Kies voor vertrouwen in liefde. Laat dus alle angsten los, die liefde nog niet als realiteit durven te zien.

De wereld wil invloed over jouw denken, emoties en gedrag. Wel eens afgevraagd waarom alle social media gratis zijn, net zoals zoeken op internet? Dat komt omdat alles wat jij zoekt, bekijkt en schrijft voor andere mensen geld waard is. Jouw data worden verzameld en verkocht aan bedrijven, instanties en politici, aan iedereen die maar wil betalen.

Verkoop van bedrijven herkennen we vaak wel. Het kopen van een algoritme zorgt dat zodra je een auto opzoekt, er allemaal reclame voor diezelfde auto tevoorschijn komt. Marktonderzoeken, voorspellingen en reclame zijn ook gediend bij data. Als veel mensen op een bepaalde ziekte zoeken, weet je als farmaceutisch bedrijf welke medicijnen goed zullen lopen. Je kan via diezelfde social media de aandacht dus verkoop ook weer bevorderen, door posts over die ziekte veel likes te geven of antwoorden te laten geven via bots. Een nieuwe dataset kopen en je weet of het heeft gewerkt.

Politiek heeft er ook baat bij. Als uit de data blijkt dat jouw partij veel aandacht krijgt, krijg je veel stemmen. Je kan via diezelfde social media meer aandacht genereren, dus meer stemmen. Je weet ook of je je vooral op mannen of vrouwen of bepaalde regio's moet richten. Maar een tegenpartij kan je juist zwart zien te maken. En het effect kan je zien aan een nieuwe dataset.

Dat geldt voor alle instanties. Overheidsinstanties, ministeries, geheime diensten, gemeentelijke instellingen. Ook algemene instanties als banken, goede doelen, verzekeraars, vluchtelingenwerk kunnen data kopen. Die kunnen allemaal een bepaald beleid promoten of tegenwerken, het omgaan met energie, meningen over landen en bevolkingsgroepen, alles wat ze maar willen. Dat beïnvloeden via social media en zoekmachines gebeurt veel, vandaar dat er vaak van die hausses ontstaan op elk gebied. Iedereen heeft het dan korte of langere tijd steeds over hetzelfde. We worden bestudeerd en beïnvloed.

Bepaalde groepen zullen ook zelfs baat hebben bij polarisatie, denk aan de wapenindustrie of geheime diensten of terreurorganisaties, die zullen op social media eerder ruzie versterken, door nadruk op emoties en angst voor de andere mens.

Je denkt gratis te mogen werken op internet en social media, maar je betaalt via data. Elk woordje dat je tikt, alles wat je bekijkt, kan worden verhandeld voor geld en macht, eigenlijk om uiteindelijk jouw geest en gedrag te beïnvloeden. Dus zorg dat je jezelf losmaakt van die beïnvloeding, wat begint met je ervan bewust te worden. Laat je niet meezuigen in andermans wensen en plannen. Blijf vooral bij jezelf, houd je geest vrij.

Als een baby van 2 maanden nog niet kan lopen en zich psychisch onvolwassen gedraagt, vinden we die baby geen slechterik, maar tonen begrip en helpen hem. We hebben niet de verwachting dat hij volledig naar behoren functioneert, worden daarom niet boos op de baby, hebben geen oordeel.

Zodra we echter ‘volwassenen’ zijn, verwachten we van onszelf en anderen dat we altijd volledig naar behoren functioneren en worden boos en oordelend als dat niet zo blijkt te zijn. We tonen geen begrip en helpen elkaar niet meer.

In wezen hebben we irreële verwachtingen. Alle mensen zijn onderweg, ieder mens moet psychisch gezien leren lopen, al vinden we dit moeilijk te erkennen voor onszelf. Het is daarom onzinnig boos te worden als iemand niet perfect is, niet voldoet aan je verwachtingen. Als je perfectie verwacht, kan je wel boos worden op de hele wereld, want geen enkel mens is perfect.

Als je een vrediger leven wilt, besef dan dat bijna ieder mens psychisch gezien nog moet leren lopen. Toon begrip en help elkaar daarin. Boosheid werkt averechts.

Het ego voelt zich altijd tekortgedaan en bedreigd. Altijd! Daar wil hij wat aan doen en kiest daarvoor de aanval. Dat kan verbaal geweld zijn, economisch geweld en fysiek geweld zijn. En de rechtvaardiging is altijd, die ander deed me tekort of die ander bedreigde me, dus mag ik dat ook met die ander doen. Het is een cirkelredenering, dus blijft het geweld altijd doorgaan, totdat je de valse redenaties afstopt met logica.

Vaak ziet het ego zichzelf ook als de held, die strijdt voor rechtvaardigheid. Ik schakel de slechteriken uit. Dat het ego dan precies hetzelfde doet als hij de slechteriken verwijt, ziet het ego niet. Het ego ziet helden, dat zal een linksextremist van zichzelf vinden, een rechtsextremist van zichzelf vinden, of de politicus of politieagent van zichzelf vinden, zodra ze verbaal of economisch of fysiek geweld gebruiken tegen andere mensen.

Het trieste is, in de wereld zullen altijd weer ego’s met ego’s vechten. Want het ego ziet geweld als een oplossing, maar ziet niet dan veel problemen ingebeeld zijn, omdat hij in zijn diepgewortelde angsten gelooft. Paranoia is een ego-kenmerk, het ego ziet overal gevaar. De ene keer zal het ego zijn paranoia op een persoon richten, de andere keer op een groep personen, een land, een cultuur, dat maakt niet uit. Iemand moet de vijand worden, om het ego zijn gewelddadige gang te laten gaan.

Het ego projecteert zijn angsten graag op de buitenwereld als vijandschap. Hangt deze aan bepaalde kenmerken, uiterlijke, culturele, religieuze kenmerken van de ander, dat vormt voor hem de rechtvaardiging.

Het zien van het ego gedoe kan het ego in jou oproepen. Je ziet het geweld van een bepaald mens, groepen, landen, culturen en je voelt je meteen gerechtvaardigd ook in de aanval te gaan, verbaal of economisch of fysiek. Dan doe je dus hetzelfde als jij de ander verwijt.

Probeer de cirkelredenering van het ego in jezelf te voorkomen. Als je vrede in de wereld zoekt, dien je eerst vrede in jezelf te bewerkstelligen.

Er is nu heel veel ophef over klimaatscenario’s, maar wat zijn scenario's eigenlijk? Laten deze zien wat er zal gebeuren of wat er mogelijk kan gebeuren?

Even een simpel voorbeeld. Ik wil een goedlopend bedrijf krijgen. Daar verzin ik dan scenario’s voor, zet de lijnen uit naar de toekomst toe. Een scenario noemt mogelijkheden en bijbehorend gevolg. Scenario’s moeten ook op het moment dat je ze maakt realistisch en haalbaar zijn, al is dit in het begin soms moeilijk te bepalen. Realisme blijkt vaak pas gaandeweg. Stel ik heb de volgende vijf scenario's opgenomen.

1. 1.       Ik krijg geen klanten. Bedrijf gaat failliet. Dit is mijn worst case scenario.
2. 2.       Minder klanten dan normaal in mijn sector, over 4 jaar kan ik ervan rondkomen.
3. 3.       Normale hoeveelheid klanten, na 2 jaar kan ik ervan rondkomen.
4. 4.       Meer klanten dan normaal in sector, al na een jaar kan ik ervan rondkomen.
5. 5.       Het loopt storm. Ik kan niet alleen rondkomen in een jaar tijd, maar geld overhouden. Dit is mijn best case scenario.

Vervolgens houd ik mijn voortgang bij en maak elke week een schatting waar ik  ongeveer uit ga komen, welk scenario ik ongeveer volg. Dus stel dat het op de lijn van 3.3 zit, dan weet dan dat het me nog 2 jaar gaat kosten, dus nog 2 jaar mijn inkomsten moet aanvullen.

Maar stel dat ik die scenario’s lees en me rotschrik van het worst case scenario. Dan zou ik mezelf waarschijnlijk zo bang maken, dat ik misschien helemaal niet meer begin. Dan verwar ik wat kan gebeuren met wat zal gebeuren. Ik zie mezelf als doodongelukkig, altijd geld tekort, na een tijd failliet. Dat vertel ik ook aan alle andere mensen, hoe verschrikkelijk het is om een bedrijf te hebben, want je gaat failliet volgens dit scenario. Mensen raken samen met jou bezorgd en raden je aan maar niets te doen.

Ik ga vervolgens naar een kenner, een boekhouder. Ik vraag hem alleen niet om al die scenario’s eens te onderzoeken. Ik vraag hem alleen: reken mijn worst case scenario eens door en vertel me dan wat er gebeurt. Dan zal ook mijn boekhouder zeggen, dat gaat helemaal fout met jou, met dit scenario.

Maar mijn boekhouder kan ook zeggen, het eerste en laatste scenario is niet realistisch in jouw sector. Je krijgt altijd wel klanten, zeker na een tijdje. Maar het is evenmin een sector waar het storm zal lopen. Dus je kan beter scenario 1 en 5 schrappen. Ofwel, hij zegt me dat twee van die scenario’s niet realistisch zijn. Dus ergens tussen de 1 en 4 jaar zal ik ervan rond kunnen komen. Dat is misschien nog niet leuk voor me, maar beter dan ermee stoppen of ook beter dan  failliet gaan.

Met klimaatdiscussies is het nu net zo. Het best case scenario is niet bereikt, niet meer realistisch, die 1,5 graad gaan we niet meer redden. Dus dat is voor velen teleurstellend. Het worst case scenario is echter ook niet realistisch meer, wat weer bemoedigend is. Op dit punttijd gaan we verder met de overgebleven scenario's, die uitgingen indertijd van 2, 2,5-3 en 3,5 graad stijging. Dus 2 graden is nu het best case scenario geworden en 3,5 het worst case scenario. Dit zijn realistischer cijfers. 

Identificatie betekent dat je zegt: 'Dit ben ik’ en hier veel waarde aan hecht. Het betekent ook dat je je bedreigd kan voelen als iemand jou anders ziet dan jij jezelf ziet, of je ongelukkig voelt als je jezelf opeens anders gaat zien dan je had bedacht over jezelf.

Je kan je identificeren met je lichaam, je persoonlijkheid, je karakter, je ware zelf en je ziel. Nu worden de definities van die delen vaak door elkaar gebruikt. Daarom eerst een overzicht plus wat eenvoudige uitspraken die met identificatie ermee samenhangen.

Sterke identificatie met je lichaam uit zich bijvoorbeeld in uitspraken als ik ben een lichamelijk sterk/zwak mens, ik ben een gezond/ziek mens. De biologische kanten van jezelf krijgen nadruk.

Je persoonlijkheid is je psychologische kant, dus alles wat je denkt, voelt en doet, inclusief je rollen. Men deelt dit psychologisch in nature en nurture in, in aangeboren (ook wel temperament genoemd) en aangeleerd. Aangeboren is hoe je als baby al was, bijvoorbeeld een vrolijk kindje. Aangeleerd is hoe je je ontwikkelde via opvoeding en ervaringen. We noemen het vaak karaktertrekjes, maar het zijn persoonlijkheidstrekjes. Bij identificatie zeg je bijvoorbeeld, ik ben een stil mens, ik ben intelligent, ik ben bouwvakker (rol), ik reageer altijd snel. Bij identificatie met je aangeboren kenmerken zeg je eerder, ik ben van nature een vrolijk mens.

Karakter heeft meer te maken met je keuzes, met ethiek en moraal en integriteit, met wat je doet als je onder druk staat, dus met je waarden. Bij identificatie zeg je bijvoorbeeld: ik ben een eerlijk mens, ik ben een gelovig mens. Nu zijn we gewend normen en waarden op één lijn te zetten. Maar normen liggen meestal op het aangeleerde persoonlijkheidsniveau. Bij waarden gaat het om keuzes, dat ligt op karakterniveau. Die twee niveaus kunnen overeenkomen maar ook verschillen. Onder druk gezet kan een eerlijk mens opeens oneerlijk worden. Dat benoemen we meestal als niet integer of als zwakte van karakter.

Je ware zelf en je ziel worden in de spirituele interpretaties soms als synoniemen gebruikt, maar psychologisch als twee verschillende dingen. Je ziel is je spirituele en eeuwige essentie, wie je in de kern bent. Je ware zelf is in de psychologie meer wie je bent als je al je conditioneringen loslaat, ofwel de aangeleerde patronen van je persoonlijkheid loslaat. Spiritueel gezien is je ware zelf soms weer gedefinieerd als het loslaten van alle wereldse aspecten, dus lichaam, persoonlijkheid en karakter. Bij identificatie met je ware zelf zeg je bijvoorbeeld ik kan helemaal mezelf zijn. Bij identificatie met de ziel, zeg je bijvoorbeeld: ik ben hier op aarde om als ziel dingen te leren.

Wat spirituele stromingen je vertellen over identificatie is dat je je kwetsbaar zult voelen zolang jij je identificeert met je tijdelijke aspecten, lichaam, je persoonlijkheid, je karakter. Maar als je je identificeert met je ziel (vaak ware zelf genoemd), besef je dat je eeuwig bent en je daarom onkwetsbaar voelt. Soms wordt het ware zelf als tussenstap gezien, als opstap naar het herinneren van je ziel, waarmee identificatie met je ziel makkelijker wordt.

Angsten komen voort uit het ego-overtuigingenstelsel. Het ego wil overleven, dus is extreem gefocust op het lichaam. Het ego vertelt je dat je bang moet zijn voor iets of iemand en geeft je ook redenen daarvoor, ofwel voorziet je van oordelen. Jouw geest is er dan meteen zeker van dat de angst terecht is, je komt in een stress standje. Dan wil je alleen nog maar vechten of vluchten of je verstart, dan denk je dus eigenlijk niet meer goed na. Je primitieve reacties nemen het over. De informatie die je eventueel verzamelt, zal gericht zijn op bewijzen dat jouw angsten en oordelen kloppen, je raakt bevooroordeeld. Dan sta je ook niet meer open voor gesprekken of andere informatie. Je gaat in je eigen hoofd en elk gesprek in de aanval of verdediging.

Dus als je in angst en oordeel komt, heeft het ego het overgenomen van je. Maar jij bent je ego niet! Het is daarom als eerste stap handig dit tegen jezelf te zeggen: ik bekijk nu alles vanuit mijn ego en stimuleer zo mijn eigen angsten en oordelen en stressreacties. Dat wil ik niet. Ik keer daarom naar binnen en probeer mijn angsten en oordelen te onderzoeken op realiteitsgehalte. Misschien herinnert iets of iemand je aan iets naars in het verleden en ben je tegenwoordig veel sterker. 

De meeste angsten zijn niet reëel, maar gebaseerd op wat wel eens zou kunnen gebeuren. Het ego verzint rampenscenario’s, bewijst hiermee die angsten en oordelen, zodat je er volledig in gelooft, er volledig in het ego gevangen raakt. Ik ben bang voor X, X is een engerd en zal me benadelen, dus moet ik tegen hem vechten of van hem wegvluchten. Die engerd moet ik continu in de gaten houden, moet mijn angsten en oordelen bewijzen om me voor te bereiden op een gevecht of een vlucht. Kortom, de adrenaline stroomt voortdurend, terwijl die engerd niet eens voor je neus staat. Het ego grossiert in angstpatronen, krijgt zo macht over je geest, je denken, je voelen, je reacties. Dan heb je de macht uit handen gegeven, voelt je daardoor ook machteloos.

Realiseer je als je in zo'n angstscenario gevangen zit, het ego altijd het worst case scenario presenteert. Maar misschien loopt het wel helemaal anders en misschien gebeurt het niet eens. Probeer je gezonde verstand in te schakelen. Is die engerd eigenlijk wel van plan om jou te benadelen? Is die engerd misschien niet zo eng als je dacht, als je eens in gesprek gaat met hem?   Laat die angsten en oordelen los en focus liever op je dagelijkse leven dan op de angstfantasieën. Het ego schotelt je zijn fantasieën zo levendig voor, dat je erin gelooft en vasthoudt, ernaar leeft in plaats van loslaat. Zo heeft het ego jou in de macht.

Het ego zegt ook altijd dat je hulpeloos bent bij gevaar als je jezelf niet vol adrenaline pompt om alert te zijn. Maar hulpeloos ben je alleen als je zijn angsten gelooft, als je onder zijn leiding je primitieve brein blijft gebruiken. Je kan beter je gezonde verstand gebruiken en je afvragen hoe je die stress laat gaan. Besef vooral ook dat ieder mens tot veel meer in staat is dan het ego je vertelt. Je bent niet beperkt tot vechten en vluchten en vestarren, je geest is veel slimmer en creatiever dan het ego je wijsmaakt. Want het ego is niet anders dan een angstig overtuigingenstelsel waarin je diep bent gaan geloven en dat kan je ook weer afleren. Dus leer vertrouwen op je eigen kracht. 

De gewone mens is gewend te denken vanuit de alledaagse economie. Ik maak iets tegen lage prijs, verkoop het tegen een hogere prijs, dan heb ik winst gemaakt, dan word ik rijk. Een aandeelhouder investeert in bedrijf en krijgt dividend als er inderdaad winst wordt gemaakt.

Voor rijke mensen werkt het ander, die gaan handelen met aandelen. Je kan dan winst maken als een bedrijf winst maakt, maar ook winst maken als een bedrijf verlies maakt (long en short gaan). Dus het maakt handelaren niets uit of het goed of slecht gaat met een bedrijf en de werknemers of het land. Ze dienen het alleen van tevoren te weten.

• Als je bijvoorbeeld denkt dat het fout gaat met een bedrijf (short gaan), léén (!) je eerst een aandelen tegen de huidige hoge waarde en verkoopt ze gelijk door, bijvoorbeeld voor 100 euro.  Als de koers zakt naar 70 euro, koop je ze goedkoop terug en geeft ze terug aan degene van wie je ze leende. Dan heb je 30 euro winst gemaakt met geleend geld.
• Als je denkt dat het goed gaat met een bedrijf (long gaan), leen je ze voor 100 euro. Dan wacht even tot ze 130 euro waard zijn en verkoopt ze dan weer. Heb je ook 30 euro winst gemaakt met geleend geld.

De crux zit in het vooraf weten wat een bedrijf doet. Die rijke mensen weten inmiddels dat opinies invloed hebben op koersen. Als media en mensen op social media gaan roepen wat een rotbedrijf het is, zakt de koers. Je kan als rijk mens ook nog eens zorgen dat de media en de mensen worden beïnvloed, zorgen dat het de kant op gaat die je wenst. Dat is dus precies wat gebeurt. Niet voor niets zijn media, reclames en AI zo belangrijk. Als een bedrijf failliet gaat, is het altijd verlies voor het bedrijf, voor haar werknemers en aandeelhouders en het land. Maar de rijke mensen die met aandelen handelden hebben dan toch gewoon winst. Wat voor de gewone mens een tragedie is, is voor rijke mensen winst.

Wat rijke mensen ook nodig hebben is dat koersen schommelen. Want als een bedrijf altijd maar 100 euro waard blijft, kan je niet handelen, dus ook geen winst maken. Dus al die ups en downs in de economie zijn erg onzeker voor gewone mensen, maar voor rijkeren een goede manier om winst te maken.

Het hele systeem is daarom oneerlijk voor iemand die gewoon hard wil werken voor zijn geld. Het systeem lijkt in te storten, juist omdat er zoveel geld is geleend om winst te maken, wat voor de gewone man hoge inflatie betekent. De gewone mensen geven niet te veel geld uit, zoals ons vaak verteld wordt, de rijke mensen handelen ermee dus drijven prijzen voortdurend op door steeds maar meer te lenen. Het is een systeem dat rijken rijker maakt en de gewone man armer maakt.

Door de huidige geopolitieke onvoorspelbaarheid, hebben de rijke mensen ook opeens met onzekerheid te maken, waar eerder alleen de gewone man last van had. Daarom zie je ook veel meer strijd en tegenstrijdigheden en ups en downs. Want al die rijke mensen proberen hun zaken via media de door hun gewenste kant op te duwen, dus daar waar ze winst verwachten. Chaos is ook een manier om winst te maken. Het belang van de gewone man doet er in wezen niet doe. Het systeem dat fijn was voor de rijken en naar was voor de rest, begint nu echter te vallen, hun winsten worden onzeker.  Het instorten zal ook voor de gewone man even lastig zijn, maar biedt wel een kans om een eerlijker systeem te bedenken, waarbij iedereen het goed kan hebben en we al die ups en downs en al die armoede niet meer hebben.

Kritiek kan een vorm aannemen van afkeuring, of van vriendelijke communicatie. Kritiek in de vorm van afkeuring doet altijd pijn. Je keurt de persoon in zijn geheel af, reageert alsof die ‘fout’ eeuwig is en gaat eigenlijk uit open contact. Voorbeelden: Jij praat (altijd) te veel. Je doet je werk niet goed.

Als je kritiek hebt op iemand, denk je in de kern: iets in iemands gedrag bevalt me niet, het triggert iets in mij. Maar als je afkeuring toevoegt, denk je daarbij: die hele persoon bevalt me niet, hij of zij doet dingen niet zoals ik het wil en dient zich aan mijn wensen aan te passen.

Kritiek op anderen gaat eigenlijk altijd over jezelf, niet over die ander. Onderzoek altijd eerst waarom je zo getriggerd wordt.

• Kritiek kan ten eerste voortkomen uit een bepaalde norm (horen, moeten). Daar kan je vraagtekens bij leren zetten. Is het wel zo dat iedereen aan jouw norm moet voldoen? Je kan een heleboel dingen best gewoon laten gaan, in plaats van kritiek te uiten en af te keuren. Dat haalt de stress uit je leven.
• Het kan ten tweede dat je ontdekt dat je werkelijk last hebt van iemands gedrag en daardoor contact lastig vindt, verbinding verliezen is zonde, want we zoeken allemaal verbinding. Vraag je eerst af, hoe kan je er anders ermee omgaan? Vaak wordt alles anders als jij je anders gedraagt. 
• Je kan er in het tweede geval ook besluiten het erover te hebben, open te zijn over wat iemands gedrag met je doet, zonder kritiek op die ander. Dus vriendelijk. Spreek daarbij je waardering uit. Zoek samen naar oplossingen naar beter contact. Dus als je wil uiten waar je last van hebt, is het belangrijk het bij jezelf te houden en waarderend te spreken. Als voorbeelden:

In plaats van te zeggen je praat te veel (aanval, afkeuring), zou je kunnen zeggen: ‘Ik kan me slecht focussen als mensen veel praten, ik raak er overprikkeld van en ga dan uit contact (gedrag en wat het met jou doet). Terwijl ik je ook een leuk mens vind, dus juist contact wil (waardering).’ Dan kan je samen kijken hoe je prettiger met elkaar om kan gaan. Bijvoorbeeld een pauze inlassen als het je te veel wordt. Want uiteindelijk gaat het om contact, om open en vriendelijke communicatie met elkaar.

In plaats van te zeggen je doet je werk niet goed (aanval, afkeuring), zou je kunnen zeggen: Als je die dingen niet goed controleert, is dat in het nadeel van iedereen die hier werkt, omdat de productie dan vastloopt. Al het andere doe je goed goed (waardering), maar we kunnen samen kijken hoe we de situatie kunnen verbeteren (samen, niet alleen, de situatie verbeteren, niet de persoon verbeteren).